Okuma-Yazma Desteği
1. sınıf okuma-yazma sürecinde bireysel destek ve geliştirme.
Program Hakkında
Okuma-Yazma Desteği Programı, özellikle 1. sınıf öğrencilerinin okuma-yazma öğrenme sürecinde yaşadıkları güçlüklere yönelik bireysel destek sunar. Ses temelli cümle yöntemiyle uyumlu etkinlikler, harf-ses ilişkisi güçlendirme, hece birleştirme ve kelime oluşturma çalışmaları ile öğrencilerin okuma-yazma becerilerinin gelişimi desteklenir.
Program Modülleri
Her öğrenci, değerlendirme sonucuna göre kendisine uygun modülden başlar. Modüller sınıf düzeyine değil, çocuğun bireysel ihtiyaçlarına göre belirlenir.
Erken okuryazarlık ve ilk okuma-yazma temel becerilerinin kazandırılması. Adams'ın (1990) 'Beginning to Read' modelinde vurgulanan fonolojik farkındalık, alfabetik ilke ve yazı kavramları temel alınır. MEB ses temelli cümle yöntemine uyumlu olarak harf tanıma, ses-sembol ilişkisi kurma ve temel yazma becerilerinin geliştirilmesi hedeflenir.
Konular:
- Harf tanıma ve yazma: büyük-küçük harf eşleştirme, doğru harf formu
- Fonolojik farkındalık: ses ayırma, birleştirme, ilk-son ses tanıma
- Hece farkındalığı ve açık-kapalı hece oluşturma çalışmaları
- Basit kelime okuma: ses birleştirme yoluyla kelimeye ulaşma
- İnce motor beceriler ve el yazısı geliştirme (kalem tutuş, çizgi çalışmaları)
Kelime ve cümle düzeyinde okuma-yazma becerilerinin pekiştirilmesi. Ehri'nin (2014) kelime okuma gelişim aşamalarına uygun olarak öğrenci, kısmen alfabetik aşamadan tam alfabetik aşamaya geçirilir. Berninger ve Amtmann'ın (2003) yazma modeline dayalı olarak transkripsiyon (yazma mekaniği) ve metin üretimi becerileri paralel desteklenir.
Konular:
- Kelime okuma ve yazma: düzenli-düzensiz kelimeler, sık kullanılan kelimeler
- Cümle okuma: anlam bütünlüğüyle doğru ve akıcı cümle okuma pratiği
- Basit metin okuma: kısa, düzeye uygun metinlerde bağlamsal okuma
- Dikte ve yazma çalışmaları: duyduğunu doğru yazma, cümle oluşturma
- Okunaklı yazma: harf boyutu, aralık, satır takibi ve yazma hızı
Metin düzeyinde bağımsız okuma-yazma becerilerinin kazandırılması ve pekiştirilmesi. Chall'ın (1983) okuma gelişim aşamaları modelinde 'okumayı öğrenme'den 'öğrenmek için okuma'ya geçiş bu dönemde gerçekleşir. Öğrenci, farklı metin türlerinde bağımsız okuma yapabilir ve düşüncelerini yazılı olarak ifade edebilir hale gelir.
Konular:
- Metin okuma ve anlama: hikâye edici ve bilgilendirici metinlerde bağımsız okuma
- Paragraf yazma: giriş-gelişme-sonuç yapısıyla düşünceyi organize etme
- Noktalama ve yazım kuralları: bağlam içinde doğru kullanım
- Sesli okuma pratiği: akıcı ve ifadeli okuma performansı geliştirme
- Bağımsız okuma-yazma alışkanlığı: günlük okuma rutini ve yazma günlüğü
Öğrenme Kazanımları
- Tüm harfleri doğru tanıma, seslendirme ve yazma becerisi
- Hece ve kelime düzeyinde doğru ve akıcı okuma
- Yaş düzeyine uygun metin okuma ve temel anlama becerisi
- Okunaklı el yazısı ve temel yazım kurallarına uygun yazma
- Okuma-yazma öz yeterliği ve olumlu tutum gelişimi